اب و هوا.جلگه.معدن.غار.صحرا.خاک.زمین.چشمه.دریاچه.نفت..جنگل.دریا.رودخانه.رود.کویر.ابشار.منابع انرزی.اب.جزایر.کوه.

 
نویسنده : فرزانه (ربابه)دریاباری - ساعت ٢:٢۳ ‎ب.ظ روز ۱۳۸٩/۱۱/۳
 

 

هر چند که اطلاع دقیقى از تعداد آبشارهاى کشورى وجود ندارد؛ اما با توجه به کوهستانى بودن بخش عمده‌اى از ایران، آبشار‌ها در بخش‌هاى زیادى از کشورمان مشاهده مى‌شوند. آبشارها یکى از جلوه‌هاى خاص عظمت الهى هستند که ناخود آگاه هر بیننده را به تحسین خالق متعال وادار مى‌کنند

علاقه به آب از دیرباز در ذات هر ایرانى موج مى‌زند و هر کجا که آب و آبشارى باشد میعادگاه عاشقان طبیعت خواهد شد.

آبشارهاى بسیارى در ایران وجود دارند که نامشان با تاریخ ایران در هم آمیخته است. آبشارهایى چون اخلمد، افرینه، گنجنامه، نیاسر، شوشتر، بیشه، قره سو، سمیرم و تنگه‌واشى نمونه‌هایى هستند که از جنبه‌هاى سیاحتى و اقتصادى مورد توجه حاکمان وقت بوده‌اند و از بسیارى از آن‌ها براى ساخت آسیاب‌هاى آبى کمک گرفته شده است. همچنین آبشارهاى شوشتر به عنوان اولین تاسیسات صنعت آب و صنایع جانبى جهان در زمان ساسانیان، در فهرست آثار جهانى به ثبت رسیده است و آبشار گنجنامه همدان در کنار کتیبه‌هاى تاریخى کوروش، نشانگر اوج شکوه و عظمت ایران باستان مى‌باشد.

                                                                     

آبشار آسیاب خرابه واقع در جلفا

این‌ آبشار یکى‌ از زیباترین‌ نقاط دیار‌ آذربایجان پیرامون‌ شهر جلفا است‌ که‌ به‌علت‌ بقایاى‌ ویرانه‌هاى‌ یک‌ آسیاب‌ آبى‌، به‌ این‌ نام‌ مشهور شده‌ است‌. در این‌ منطقه‌ چشمه‌اى‌ وجود دارد که‌ آب‌آن‌ از کوه‌ کیامکى‌ تامین‌ مى‌شود. در کناراین‌ چشمه‌ درختان‌ زیادى از جمله انجیر روییده‌اند. آب‌ پس‌ از تبدیل‌ به‌ آبشارى‌ بسیارزیبا به‌ ارتفاع‌ حدود 10 متر به‌ یک‌ جویبار در ته‌ دره‌ مى‌پیوندد. در سمت‌ راست‌ ته‌ دره‌ آبشارهاى‌ فراوانى‌ بوجودآمده‌ و تمام‌ سطح‌ دیواره‌ها از خزه‌ و گیاهان‌ آبزى‌ پوشیده‌ شده‌ است‌. صدها آبشار کوچک‌ و بزرگ‌ و صداى‌یکنواخت‌ ریزش‌ آب‌، چشم‌انداز بدیع‌ و هواى‌ خنک‌ از عناصر جذاب‌ و دلپذیر این‌ آبشار است‌.

استان‌ مازندران‌ به‌ دلیل‌ شیب‌ تند سلسله‌ جبال‌ البرز که‌ سرچشمه‌ رودهاى‌ فراوانى‌ است‌، آبشارهاى‌ کوچک‌ و بزرگ‌ متعددى‌ را در خود جا داده است. از آن‌جایى‌ که‌ اکثر این‌ آبشارها در ارتفاعات‌ و دامنه‌هاى‌ بلند البرز قرار گرفته‌اند، اقلیمى‌ مساعد و هوایى‌دلپذیر به‌ ویژه‌ در فصول‌ بهار و تابستان‌ دارند هستند. اهم‌ این‌ آبشارها عبارتند از: آبشار آمل، آبشار ایج‌ یا ده‌قلو و آبشار هریجان‌

استان‌ کهگیلویه‌ و بویراحمد نیز باید به عنوان شهر آبشارها نام برد. این استان زیباى کشورمان آبشا‌هاى‌ فراوان‌ و بسیار زیبایى‌ دارد که‌ همواره‌ از عوامل‌ مهم‌ توسعه اکوتوریسم‌ این استان محسوب‌ مى‌شوند

معروفترین آبشا‌رهاى این استان عبارتند از:

آبشار بهرام‌ بیگى‌ بویراحمد

آبشار بهرام‌ بیگى‌ با ارتفاع‌ تقریبى‌ 30 متر در حد فاصل‌ پاتاوه‌ و لوداب‌ بهرام‌ بیگى‌در ناحیه‌ جنوبى‌ رشته‌ کوه‌ دنا، جلوه‌اى‌ از طراوت‌ و شادابى‌ و زیبایى‌ را به‌ نمایش‌ مى‌گذارد. این‌ آبشار در دل‌دشت‌هاى‌ سرسبز و جنگل‌ بلوط‌ ناحیه‌ لوداب‌ بویراحمد قرار دارد و تفرجگاهى‌ مهم‌ به‌ شمار مى‌رود.

آبشار کُنج‌ بنار گچساران

این‌ آبشار در 7 کیلومترى‌ شمال‌ گچساران‌ و در دامنه‌ کوه‌ خالییز واقع‌ شده‌ است‌، این‌آبشار 30 متر ارتفاع‌ دارد و آب‌ آن‌ از چندین‌ چشمه‌ تأمین‌ مى‌شود. با وجود هواى‌ بسیار گرم‌ شهرستان‌ گچساران‌،هواى‌ این‌ ناحیه‌ بسیار خنک‌ و مطبوع‌ است‌. در روستاى‌ بنار، در نزدیک‌ این‌ آبشار، آرامگاه‌ امام‌زاده‌اى‌ نیز وجوددارد که‌ مورد رجوع‌ مردم‌ بومى‌ است‌.

آبشار مارگون‌ یاسوج

آبشار بزرگ‌ و معروف‌ مارگون‌ در مرز دو استان‌ کهگیلویه‌ و بویراحمد و فارس‌ قرار دارد.این‌ آبشار در شرق‌ یاسوج‌ و در کنار روستاى‌ مارگون‌ واقع‌ شده‌ است‌. این‌ آبشار بسیار بلند و به‌ دلیل‌ قرار گرفتن‌ درداخل‌ تنگه‌ زیباى‌ مارگون‌ و تعدد رگه‌هاى‌ آبشارى‌ که‌ به‌ درون‌ دره‌ و مسیر رودخانه‌ مى‌ریزند و همچنین‌ به‌ دلیل‌پوشش‌ جنگلى‌ و درختانى‌ که‌ در اطراف‌ آبشار وجود دارد، از دیگر آبشارهاى‌ این‌ استان‌ معروف‌تر است‌. درپیرامون‌ این‌ آبشار علاوه‌ بر جریان‌ رودخانه‌ها و چشمه‌ها، زیبایى‌هاى‌ طبیعى‌ دشت‌هاى‌ مملو از لاله‌ واژگون‌ وگل‌هاى‌ رنگارنگ‌ ختمى‌ و دیگر گل‌هاى‌ وحشى‌، منظره‌اى‌ بدیع‌ پدید مى‌آورند که‌ دیدار از آن‌ را به‌ خاطره‌اى‌فراموش‌ نشدنى‌ تبدیل‌ مى‌کنند.

آبشار یاسوج‌

در چند کیلومترى‌ شهر یاسوج‌ در سمت‌ راست‌ جاده‌اى‌ که‌ از این‌ شهر به‌ سى‌سخت‌منتهى‌ مى‌شود، نزدیکترین‌ آبشار به‌ مرکز استان‌ با نام‌ آبشار یاسوج‌ در تنگه‌اى‌ به‌ همین‌ نام‌ قرار گرفته‌ است‌ که‌ ازجمله‌ جاذبه‌هاى‌ توریستى‌ استان‌ در فصل‌ بهار و تابستان‌ محسوب‌ مى‌شود. باغ‌هاى‌ سرسبز اطراف‌ آبشار و آب‌و هواى‌ مساعد آن‌، زیبایى‌ و جذابیت‌ ویژه‌اى‌ را به‌ این‌ آبشار بخشیده‌ است‌. زیبایى‌ این‌ منطقه‌ در بهار و تابستان‌وصف‌ناپذیر است‌. وجود گونه‌هاى‌ مختلف‌ پرندگان‌ و انواع‌ گل‌هاى‌ زیبا، پیرامون‌ آن‌ را به‌ یکى‌ از جاذبه‌هاى‌توریستى‌ مهّم‌ استان‌ و ایران‌ تبدیل‌ کرده‌ است‌.

استان تاریخى لرستان نیز آبشارهاى زیادى را در خود جا داده است. از جمله این تفرجگاه ها مى توان موارد زیر را نام برد.

آبشار چکان‌

آبشار چکان‌ در دامنه‌ ارتفاعات‌ مشرف‌ بر دره‌ چکان‌ در جنوب‌ شهرستان‌ دورود واقع‌ شده‌است‌. این‌ آبشار زیبا از درون‌ غارى‌ مشرف‌ بر زمین‌هاى‌ زراعى‌ چکان‌ بیرون‌ مى‌جهد و طول‌ فوران‌ آن‌ به‌ دهها مترمى‌رسد. اطراف‌ آبشار منطقه‌اى‌ وسیع‌ با فضایى‌ مطلوب‌ و دل‌انگیز است‌ که‌ در سه‌ کیلومترى‌ آن‌ امام‌زاده‌اى‌ به‌نام‌ «ابوعلى‌ (ع‌)» واقع‌ شده‌ است‌. آب‌ این‌ آبشار در اواخر پاییز به‌ مرور خشک‌ مى‌شود و در روزهاى‌ اولیه‌ شروع‌فصل‌ بهار مجدداً با همان‌ فوران‌ به‌ بیرون‌ مى‌جهد. این‌ آبشار یکى‌ از عجایب‌ و زیبائى‌هاى‌ طبیعت‌ لرستان‌محسوب‌ مى‌شود.

آبشار شوى بزرگترین آبشار ایران

این‌ آبشار زیبا در حوالى‌ روستاى‌ شوى‌ از توابع‌ شهرستان‌ دورود واقع‌ شده‌ است‌. این‌ آبشارزیبا و دلنشین‌ از غارى‌ بیرون‌ مى‌جهد و از گردنه‌اى‌ بلند به‌ پایین‌ دره‌ سرازیر مى‌شود. در فصل‌ بهار از سراسرکشور مردم‌ علاقمند براى‌ تفریح‌ به‌ سوى‌ این‌ آبشار روى‌ مى‌آورند. این‌ آبشار در گویش‌ محلى‌ به‌ «طاف‌ شوى‌»معروف‌ است‌.

آبشار تاف‌

آبشار نوژیان‌ در 30 کیلومترى‌ جنوب‌ شرقى‌ خرم‌آباد و در ناحیه‌اى‌ جنگلى‌ به‌همین‌ نام‌ واقع‌ شده‌ است‌. این‌ آبشار یکى‌ از زیبایى‌هاى‌ طبیعت‌ لرستان‌ است‌ که‌ هر ساله‌، بسیارى‌ از مردم‌ را به‌سوى‌ خود جلب‌ مى‌کند.


آبشار‌هاى خضر، کردعلى، سمیرم‌ و تخت‌ سلیمان‌ نیز از جمله آبشارهاى اصفهان به شمار مى آیند که به دیار نصف جهان جلوه اى دیگر بخشیده‌اند. به ویژه آبشار خضر که یکى‌ از آبشارهاى‌بلند رشته‌ کوه‌ دنا بوده و‌ زیبایى‌ آن‌ همواره‌ مردم‌ و مسافران‌ را بسوى‌ خود جذب‌ مى‌کنند. تخت سلیمان نیز در جبهه‌ شمالى‌ رشته‌ کوه‌ دنا و در چند کیلومترى‌ روستاى‌ آب‌ ملخ‌، آبشار تخت‌ سلیمان‌از فراز کوهستان‌ بر رودخانه‌ مارب‌ سرازیر مى‌شود. این‌ آبشار با مناظر طبیعى‌ پیرامون‌ در هم‌ آمیخته‌ و فضاى‌زیبائى‌ پدید آورده‌ است

ایلام نیز دربرگیرنده آبشارهایى چون آبشار آب‌ تاف‌ واقع در دهلران‌ و آبشار چم‌آو است.

آبشار آب‌ تاف‌ که‌ در مسیر میمه‌ به‌ پهله‌ زرین‌ آباد شهرستان‌ دهلران‌ واقع‌ شده‌ و در زمره‌آبشارهاى‌ زیباى‌ استان‌ ایلام‌ مى‌باشد.

آبشار سرطاف ‌دیگر آبشار ایلامى است. آبشار زیباى‌ سرطاف‌ در شهرستان ‌ایلام‌ واقع‌ شده‌ است‌ و یکى‌ از تفرجگاه‌هاى‌ عمومى‌مردم‌ ایلام‌ مى‌باشد. پیرامون‌ این‌ آبشار سرسبز و بسیار زیباست‌.

اما دیار عشایر و لاله‌هاى واژگون که آن را امروزه چهارمحال و بختیارى مى‌نامیم نیزبرخوردار از آبشا‌هایى است که تماشاى آن‌ها وجد خاصى را در گردشگران ایجاد مى کند. مشهورترین این آبشارها عبارتند از:

آبشار آتشگاه‌

این‌ آبشار در فاصله‌ 40 کیلومترى‌ شهر لردگان‌، در روستاى‌ آتشگاه‌ واقع‌ شده‌ است‌. روستاى‌ آتشگاه‌ دره‌اى‌ تنگ‌ و زیبا با خصوصیات‌ بکر و طبیعى‌ است‌. در میان‌ دره‌، نهر خروشانى‌ جارى‌ است‌ وسنگ‌هاى‌ آهکى‌ و گچى‌ و درختان‌ کهنسال‌ گردو، چنار، بلوط‌ و زبان‌ گنجشک‌ پیرامون‌ آنرا فراگرفته‌اند و شیب‌زیاد و پستى‌ و بلندى‌هاى‌ جابجاى‌ آن‌ آبشارهاى‌ کوچک‌ متعددى‌ را در طول‌ 3 کیلومتر ایجاد کرده‌ است‌. با وجودهواى‌ معتدل‌ و متمایل‌ به‌ گرم‌ منطقه‌ در میان‌ دره‌، هوا به‌ شدت‌ خنک‌ و روح‌ افزا است‌. در فاصله‌ 200 مترى‌ دره‌دو آبشار نسبتاً بزرگ‌ در پیوند با عناصر زیباى‌ طبیعى‌ مانند دره‌، سبزه‌زار و اقلیم‌ مناسب‌، فضاى‌ بسیارفرحبخشى‌ را جهت‌ گذران‌ اوقات‌ فراغت‌ فراهم‌ آورده‌اند.

آبشار دره‌عشق‌

این‌ آبشار با بیش‌ از صد متر ارتفاع‌ از دل‌ کوه‌ با سرعت‌ زیادى‌ بیرون‌ مى‌جهد و منظره‌بدیعى‌ را پدید مى‌آورد. از ویژگى‌هاى‌ این‌ آبشار یکى‌ آنکه‌ نه‌ از قله‌ کوه‌ یا میان‌ کوه‌، بلکه‌ از دل‌ کوه‌ چون‌ چاهى‌بیرون‌ مى‌جهد، دوم‌ آنکه‌ ارتفاع‌ بسیار بلندى‌ دارد و در سرتاسر ایران‌ کم‌ نظیر است‌، سوم‌ آنکه‌ در زیر آن‌ فضاى‌هموار نسبتاً وسیعى‌ وجود دارد، چهارم‌ آنکه‌ در جنب‌ این‌ فضا رودخانه‌ کارون‌ به‌ آرامى‌ جارى‌ است‌، پنجم‌ آنکه‌در روبروى‌ آبشار و در این‌ سوى‌ کارون‌ فضاى‌ وسیع‌ و هموار دیگرى‌ وجود دارد که‌ درختان‌ بلوط‌ آنرا فراگرفته‌اند، ششم‌ آنکه‌ در بین‌ دو روستاى‌ دره‌ عشق‌ و دورک‌ شاهپورى‌ قرار دارد که‌ هر دو انارستان‌هاى‌ بزرگ‌ ومزارع‌ شالیزارى‌ جالب‌ توجهى‌ دارند.

گنج‌نامه

گنج‌نامه دیگر آبشار مشهور غرب کشور‌ هم در همدان دومین پایتخت تابستاى باستانى ایران واقع شده است. این آبشارمهم‌ترین‌ آبشاراستان‌ همدان‌ است‌ که‌ در نزدیکى‌ شهر همدان‌ و در انتهاى ‌تفرجگاه‌ دره‌ عباس‌ آباد قرار دارد. آب‌ این‌ آبشار از ارتفاعى‌ زیادى سرازیر مى‌شود وبه‌ نام‌ آب‌ عباس‌ آبادجریان‌ مى‌یابد. این‌ آبشار در کنار کتیبه‌هاى‌ باستانى‌ گنج‌نامه‌ و در مسیر صعود به‌ ارتفاعات‌ کوه‌ الوند واقع‌ شده است. به همین دلیل بیشتر کسانى که از گنج نامه بازدید مى‌کنندٍ سرى هم به آبشار گنج‌نامه مى‌زنند.

آبشار گورگور

آبشار گورگور نیز در دیار شیخ صفى - اردبیل - واقع شده است . آبشار گورگور سبلان‌ در در دامنه‌ شمالى‌ کوه‌ سبلان‌ واقع‌ شده‌است‌. این‌ آبشار در یکى‌ از زیباترین‌ نقاط‌ طبیعى‌ استان‌ یعنى‌ کوه‌ سبلان‌ قرار دارد و همراه‌ با دیگر عناصر زیبا وبدیع‌ طبیعى‌ مانند یخچال‌هاى‌ دائمى‌، چشمه‌هاى‌ آب‌ گرم‌ و آب‌هاى‌ معدنى‌ متعدد هر ساله‌ هزاران‌ نفر ازکوهنوردان‌ و مشتاقان‌ طبیعت‌ سبلان‌ را به‌ سوى‌ خود جذب‌ مى‌کند.

اما آبشارهاى گلستان را باید به دو گروه کوهستانى‌ و جنگلى‌ تقسیم‌ کرد که‌ هر یک‌ چشم‌اندازهاى‌ طبیعى‌جذابى‌ دارند و بیشتر آن‌ها محوطه‌هایى‌ براى‌ اتراق‌ و چادر زدن‌ دارند. اهم‌ آبشارهاى‌ استان‌ عبارت است از:

آبشار مینودشت

این‌ آبشار یکى‌ از زیباترین‌ آبشارهاى‌ ایران‌ است‌ که‌ در 20 کیلومترى‌ گالیکش‌ و در 5کیلومترى‌ جاده‌ اصلى‌ مشهد - گلستان‌ در کنار روستایى‌ به‌ همین‌ نام‌ واقع‌ شده‌ است‌. همجوارى‌ این‌ آبشار باپارک‌ جنگلى‌ گلستان‌ ارزش‌ توریستى‌ ویژه‌اى‌ به‌ آن‌ بخشیده‌ است

آبشار شیرآباد

این‌ آبشار در 7 کیلومترى‌ جنوب‌ شهر خان‌ ببین‌ و در دامنه‌ کوههاى‌ البرز وجنگل‌هاى‌ پوشیده‌ از درختان‌ کهن‌ و سر به‌ فلک‌ کشیده‌ واقع‌ شده‌ است‌. در مسیر آن‌ رودخانه‌ها و چشمه‌سارهاى‌ زیبایى‌ وجود دارد. آبشار شیرآباد به‌ صورت‌ پله‌اى‌ است‌ و جمعاً 12 آبشار کوچک‌ و بزرگ‌ را دربرمى‌گیرد.

آبشار لاتون

آبشار بلند و زیباى لاتون در ۱۵کیلومترى جنوب آستارا قرار گرفته است. از لوندویل یک راه فرعی آسفالته به طرف روستاى کوته‌کومه وجود دارد که حدود یک ربع زمان مى‌برد و بعد از آن هم حدود چهار ساعت پیاده روی و کوهنوردی تا خود آبشار مى‌باشد. هواى منطقه تقریبا گرم و شرجى بوده و بهتر است در اوایل بهار یا اواخر زمستان این مسیر پیموده شود. همچنین در طول مسیر حتما با یک گروه عبورى همراه شوید زیرا در میان انبوه درختان، احتمال گم کردن مسیر کم نیست.

تهران پایتخت کشورمان نیز هر چند که سالانه بخش زیادى از منابع طبیعى خود را از دست مى دهد اما با این وجود هنوز بسیارى از جاذبه هاى ان بکر و دست‌نخورده است. آبشارهاى تهران عبارتند از: آبشار دوقلوى شمیرانات، آبشار لار، وسون‌ در دربند، پسنگ‌ در مسیر پناه‌گاه‌ شیرپلا، سوتک‌ در شمال‌ غربى‌ دربند،شکر آب‌ در ناحیه‌ میگون‌، فصلى‌ پیچ‌ آدران‌ در 15 کیلومترى‌جاده‌ کرج‌ - چالوس‌، سنگان‌ در مسیر امام‌زاده‌ داوود، منظریه‌ در ناحیه‌ شمیرانات‌ و یخ‌ کوه‌دماوند.